امروز ۴ شهریور ۱۳۹۸ ساعت ۱:۲۸ ق.ظ

گزارش یک نشست: صدای زنان از زندان شنیده نمی‌شود

نسترن فرخه، خبرنگار انصاف نیوز: بچه در گهواره بود، گریه می‌کرد و گرسنه بود.

به گزارش جمهوریت ;

نسترن فرخه، خبرنگار انصاف نیوز: بچه در گهواره بود، گریه می‌کرد و گرسنه بود. می‌خواست من را برای پول به خانه‌ی پدرش بفرستد، اجازه خواستم تا به بچه شیر دهم و بعد بروم اما اجازه نداد. رفتم و برگشتم، بچه کبود بیرون گهواره افتاده بود. سینه‌ام را در دهانش گذاشتم، سیر مکید و بعد سرش کج شد، سینه‌ام خالی شده بود اما بچه مرده بود، انگار همه‌ی وجودم خالی شده بود…

می‌خواست کودک پانزده ساله‌ام را به قیمت پنچ میلیون به یکی از فامیل‌هایش بفروشد تا با آن پول، زمستان را سر کنیم، مثل یک زیارت به پاهایش افتادم و پاهایش را بوسیدم، خواستم این کار را نکند و بعد دخترم را پشت برگ‌های باغ پنهان کردم…

می‌دانستم خمار است وقتی برگشتم نبود، تا دوازده شب دنبالش گشتم، پدرش او را برده بود، نیمه شب پسرم بدون پدرش با نان و کباب به خانه برگشت، هیچ وقت نتوانستم از پسرم بپرسم این نان و کباب پاداش چه کاری بود…

وقتی با بچه‌ها لج می‌کرد، وادارشان می‌کرد تا از مدفوعشان بخورند، بچه‌ها چاره‌ای جز اطاعت نداشتند و بعد می‌رفتند دهانشان را با تاید محکم می‌شستند، می‌گفتم بیایید دهانتان را ماچ کنم تا باور کنید بو نمی‌دهد. از یازده، دوازده سالگی با سینه‌های نورس دختران ما بازی می‌کرد و هر وقت اعتراض می‌کردم می‌گفت از حسودی است.

این بخشی از صحبت‌های فائزه سی و چهار ساله در بازجویی زندان است که به جرم قتل همسرش محکوم شده است، برادر شوهرش به عنوان ولی دم، رضایت داد تا فائزه قصاص نشود ولی در ازای آن به عقد او در آید.

فائزه در جواب یکی از مددکاران که پرسیده بود تو چطور می‌توانی به عقد برادر مردی درآیی که در خانه‌ی او بدترین خشونت‌ها را تجربه کردی، گفته بود:« اولا من هفت بچه بیرون از زندان دارم، دوما نگران نباشید چون من یاد گرفتم چگونه آدم‌هایی را که به من ظلم می‌کنند از سر راهم بردارم.» و این تمام جوابی بود که قانون برای این زن خشونت‌دیده داشت.

زندان زیست پنهانی دارد که جامعه هیچ اطلاعی از مشکلات درون آن ندارد و حتی بیشتر پزوهش‌ها در این حوزه ناقص است و شاید همین موضوع یکی از عوامل گسترش معضلات در درون و بیرون از زندان باشد، اما مساله‌ی مهم‌تر زندان زنان است که با وجود کم بودن تعداد مجرمان آن نسبت به مجرمان مرد مشکلات دردناک‌تری را در خود جای داده.

همایش «شناخت زیست پنهان ورای دیوارهای زندان زنان» که روز یک شنبه دوم تیر ماه در کانون وکلای دادگستری مرکز برگزار شد به موضوع زنان در زندان پرداخت.

سخنرانان این مراسم شهلا معظمی حقوقدان، شهیدندخت مولاوردی دبیرکل جمعیت حمایت از حقوق بشر زنان، سیده سکینه موسوی جرم شناس و کارشناس ارشد مطالعات زنان، عماد الدین باقی جامعه شناس و بنیان گذار کمیته دفاع از حقوق زندانیان، محسن سودمند روانشناس و زینب تعالی وکیل پایه یک دادگستری بودند که بخشی از صحبت‌ این افراد در ادامه می‌آید.


شهلا معظمی: زندان یک مدرسه‌ی جرم است

به گزارش انصاف نیوز، شهلا معظمی حقوق‌دان در بخشی از صحبت‌های خود به این موضوع اشاره کرد که زندان نه تنها برای کاهش جرم  نقشی نداشته بلکه به مدرسه‌ی آموزش جرم هم تبدیل شده است.

این حقوق‌دان به موضوع بهداشت و رسیدگی به زندانیان اشاره کرد که در صورت رسیدگی نکردن به این موارد خشونت در زندان افزایش پیدا می‌کند و حتی برای کارکنان زندان مشکل‌ساز هم می‌شود.

او در ادامه به مشکل زندانیان بعد از آزاد شدن و برچسب خوردن پرداخت به گفته‌ی او گاهی زندانیان ارتباطات صمیمی‌ای در زندان ایجاد می‌کنند که بعد از زندان هم با آن افراد در ارتباط می‌مانند که باعث می‌شود جامعه روی همه‌ی آن افراد برچسب خواهد زد که موجب طرد اجتماعی و نرسیدن به هدف‌ می‌شود و همین باعث تداوم عمل بزهکارانه است.

معظمی در مورد موضوع تفکیک نکردن مجرمین در زندان ادامه گفت:«تفاوت بین جرم ارتکابی تازه‌واردان و افراد با سابقه وجود دارد و فردی تازه‌وارد در شرایط خاص مرتکب جرم می‌شود اما فرد با سابقه با برنامه‌ریزی و سنجش آن کار را می‌کنند.»

این حقوق‌دان در بخش پایانی صحبت‌هایش از تن فروشی زنان گفت که گاهی برای تهیه‌ی موارد بهداشتی، خوراک و حتی نیازهای کودکان زیر دوسالشان در زندان مجبور به اعمالی مثل تن فروشی به زنان دیگر می‌شوند.

مولاوردی: توجه ویژه به زندانیان زن در قانون نداریم 

شهیندخت مولاوردی دبیر کل جمعیت حمایت از حقوق بشر زنان گفت:« اصل ۱۵۶ قانون اساسی موضوع مربوط به پیشگیری وقوع جرم پرداخته است و به این می‎پردازد که اگر جرمی به وقوع پیوست، اصلاح مجرمین و برگشت آنها به جامعه را اتفاق بیافتد.

نحوه‌ی رفتار با زندانیان در همه زندان ها مهم است و  پنجاه سال پیش قواعدی برای حداقل برخورد با زندانیان را وضع شد در واقع یک کنوانسیون وجود دارد ولی یک سند الزام آور و لازم الاجرا نیست ولی با توجه به این که محتوای این سند در حقوق بین المللی حقوق بشر گنجانده شده به نوعی یک سند الزام آور شده است و دولت‌ها در ظاهر خودشان را ملزم به رعایت آن می‌دانند.»

مولاوردی ادامه داد: «در این سند ما رد پایی از توجه ویژه به زنان زندانی و امور زنان زندانی نمی‌بینیم، با افزایش زنان زندانی در سراسر جهان مواجه هستیم جامعه‌ی جهانی نیز این توقع را پیدا می‌کند که به این گروه از زندانیان توجه خاص داشته باشد.»

مولاوردی در بخش دیگر صحبت‌هایش به خلاهای قانونی کشور اشاره کرد و این نکته را یاد آور شد که با وجود افزایش۱۵ درصدی جرم زنان، هنوز هم زنان نسبت به مردان تعداد کم‌تری دارند.

عماد باقی: اطلاعات کمی‌ از درون زندان وجود دارد

عمادالدین باقی، جامعه‌شناس در بخشی از صحبت‌هایش به این موضوع اشاره کرد که  کتاب‌ها و اطلاعاتی که از زندان وجود دارد با نگاه از بیرون است و گاهی از خاطرات و نوشته‌ و تجربه‌های زندانیان هستند، اما در مورد زندان زنان این مشکلات بیشتر است چون حریم و محدودیت در مورد زندان زنان بیشتر وجود دارد.

باقی ادامه داد:«گاهی علوم حقوق، روانشناسی و جامعه شناسی با هم تلاقی پیدا می‌کنند که یکی از آن موارد موضوع زندان است چون به موضوع زندان فقط حقوقی نمی‌توان نگاه کرد.»

باقی در بخشی از صحبت‌های خود به مشکل نبود اطلاعات کافی اشاره کرد و مثالی از شرایط بد زندان‌های قرن نوزده زد، زمانی که به دلیل کم بودن زندانیان زن آنها را با مردان در یک جا نگهداری می‌کردند که باعث مشکلات و تجاوزهای بسیاری می‌شد و گاهی زنان مجرم به مناطقی که مردان مجرم زندگی می‌کردند تبعید می‌شدند اما بعد از آگاهی از معضلات این اتفاق، به بررسی موضوع پرداختند. باقی همچنین از تجاوزهایی گفت که بین زندانیان زن اتفاق می‌افتد و گزارش‌های زیادی در این مورد است.

اختلال کودکان مادران زندانی در بزرگسالی

محسن سودمند، روانشناس در زمان سخنرانی خود به بررسی معضلاتی که برای کودکانی که در زندان به دنیا می‌آیند اشاره کرد و گفت: «این کودکان به دلیل آنکه از کودکی به درستی در کنار مادر نیستند در بزرگسالی دچار اختلال رهاشدگی می‌شوند. کودکان بخشی از زنان که در زندان باردار می‌شوند و یا بچه دارند چون در محیط زندان هستند و درگیر تنش‌های داخل زندان می‌شوند دچار اختلال‌های شخصیتی می‌شود، حتی کودکی که بیرون زندان است هم چون از مادر دور است درگیری‌های بسیاری در بزرگسالی خواهد داشت که بخش زیادی از این مشکلات با درمان حل خواهد شد.»

حتی در قانون هم تبعیض جنسیتی داریم

سیده سکینه سودمند جرم شناس در بخشی از صحبتش به این موضوع اشاره کرد که زنان و مردان در قانون برابر نیستند ولی مجازات آنها با هم مساوی است اما در بخشی از قانون این طور نیست؛ مجازات‌هایی که از بستر شرعی دارند تبعیض جنسیتی به شکل بیشتری وجود دارد.

در اجرای مجازات هم همینطور است مثلا در سنگسار مجازات برای مردان از کمر و برای زنان از زیر سینه به پایین به است که قوای نابرابر زن و مرد را در نظر گرفته می‌شود.»


تجربه‌ی فائزه هاشمی از اوین

فایزه هاشمی یکی از مهمان این همایش بود که دعوت به سخنرانی شد. او در بخشی از صحبت‌هایش گفت: صحبت من از زندان مربوط به تجربیاتم است البته بحث‌های امروز مربوط به زندان‌های عادی بود اما حرف من در مورد زندان‌های سیاسی است. جایی که ما بودیم زندان اوین بود، بندی که مربوط به زنان امنیتی و عقیدتی بود. البته اینها عناوینی است که به این زندانیان می‌دهند.

وی افزود: مثلا ما آنجا یک همبندی داشتیم به نام راحله که هم در زندان عادی بود و هم زندان سیاسی اما وقتی زندانیان سیاسی را به قسمت عادی می‌فرستند تا با هم آشنا شوند راحله متحول می‌شود و گرایشات سیاسی پیدا می‌کند و یک سال آخر به دلیل کارهایی که در سیاست کرده بود به بخش سیاسی فرستاده شده بود. چیزهای که راحله تعریف می‌کرد ما را متاسف می‌کرد مثلا می‌گفت ۲۰۰ تا ۳۰۰ زن در زندان قرچک بودند که فقط دو الی سه دستشویی داشتند. تعریف می‌کرد که دو تا حمام آن هم با آب سرد وجود داشته‌؛ امکانات زندان بسیار محدود بوده است.

هاشمی در پایان تاکید کرد که قوانین زندان در این مورد باید سخت گیرانه باشد تا زندان رفتن عادی نشود.

انتهای پیام

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.